आजोबांच्या संपत्तीवर नातवाचा हक्क नाही: सुप्रीम कोर्ट

आजोबांच्या संपत्तीवर नातवाचा थेट जन्मसिद्ध हक्क नसतो, असा महत्त्वाचा निर्णय सुप्रीम कोर्टाने दिला आहे. हिंदू उत्तराधिकार कायदा १९५६ मधील कलम ८ नुसार आजोबांच्या मृत्यूनंतर त्यांची संपत्ती आधी कायदेशीर वारसांकडे जाते. त्यानंतर संपत्तीची वाटणी होऊन वडिलांच्या वाट्याला आलेला हिस्सा ही त्यांची वैयक्तिक संपत्ती ठरते. त्यामुळे अशा संपत्तीवर नातवाला जन्मसिद्ध हक्क सांगता येत नाही, असे न्यायालयाने स्पष्ट केले आहे.

न्यायालयाने काय तर्क दिला

न्यायमूर्ती ऑगस्टीन जॉर्ज मसीह आणि न्यायमूर्ती सुनीता अग्रवाल यांच्या खंडपीठाने हा निर्णय दिला. या प्रकरणात एका मुलाने आपल्या वडिलांच्या वाट्याला आलेल्या जमिनीतील निम्म्या हिश्श्याची मागणी केली होती. मात्र, न्यायालयाने ही मागणी मान्य केली नाही. वडिलांना वाटणीत मिळालेला हिस्सा त्यांची स्वतःची संपत्ती असल्याचे न्यायालयाने नमूद केले.

हिंदू उत्तराधिकार कायद्याच्या कलम ८ नुसार, आजोबांच्या मृत्यूनंतर त्यांची संपत्ती प्रथम त्यांच्या कायदेशीर वारसांकडे जाते. त्यानंतर वाटणी होऊन वडिलांच्या वाट्याला आलेली संपत्ती ही त्यांची वैयक्तिक मालमत्ता ठरते. त्यामुळे नातवाला त्या संपत्तीवर जन्मापासून हक्क असल्याचा दावा करता येत नाही, हे या निर्णयाचे मुख्य सूत्र आहे.

वारसा हक्काच्या वादांवर परिणाम

हा निर्णय वारसा हक्कासंबंधीच्या अनेक वादांमध्ये महत्त्वाचा ठरणार आहे. आजोबांच्या संपत्तीवर नातवाचा थेट हक्क आहे की नाही, यावर अनेक कुटुंबांमध्ये वाद होत असतात. या निर्णयामुळे वडिलांच्या वाट्याला आलेल्या संपत्तीचे स्वरूप स्पष्ट झाले आहे. त्यामुळे भविष्यात अशा प्रकारच्या वादांमध्ये हा निर्णय मार्गदर्शक ठरेल, असे मानले जात आहे.

स्रोत: मूळ बातमी