सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या पार्श्वभूमीवर नाशिकमधील ऐतिहासिक गंगा-गोदावरी मंदिर तब्बल बारा वर्षांनंतर भाविकांसाठी खुले झाले आहे. रामतीर्थाच्या उत्तरेकडील बाजूस असलेल्या या मंदिराचे दरवाजे शनिवारी, ३१ ऑक्टोबर रोजी धर्मध्वजारोहणाच्या मुहूर्तावर पार पडलेल्या धार्मिक विधींनंतर उघडण्यात आले. सिंहस्थ पर्वाच्या काळात देशाच्या विविध भागांतून येणाऱ्या भाविकांना येथील प्राचीन मूर्तींचे दर्शन घेता येणार आहे.
गंगा, गोदावरी आणि गौतम ऋषींच्या मूर्ती
दगडी बांधकाम असलेल्या या मंदिरात गंगा माता, गोदावरी माता आणि गौतम ऋषी यांच्या मूर्ती विराजमान आहेत. गोदावरीच्या अवतरणाशी निगडित पौराणिक कथांमुळे या मंदिराला विशेष धार्मिक महत्त्व प्राप्त झाले आहे. गोदाकाठावरील हे मंदिर आपल्या वैशिष्ट्यपूर्ण परंपरेमुळे भाविकांमध्ये ओळखले जाते. मंदिराला सुमारे सातशे वर्षांची परंपरा असल्याचे सांगितले जाते. १७७५ मध्ये गोपिकाबाई पेशवे यांनी मंदिरात सभामंडप उभारून दिल्याची ऐतिहासिक नोंद आहे.
पूर्वी गौतम ऋषींची मूर्ती उघड्यावर असल्यामुळे ऊन आणि पावसाचा तिला थेट मारा सहन करावा लागत होता. सभामंडप उभारल्यानंतर मूर्तींच्या संरक्षणाला मदत झाली. यंदाच्या सिंहस्थाच्या पार्श्वभूमीवर मंदिरात रंगरंगोटी करण्यात आली, फरश्यांची दुरुस्ती झाली आणि पाणीगळती रोखण्याची कामेही पार पडली. बारा वर्षांनंतर मिळणाऱ्या या दर्शनपर्वामुळे रामकुंड परिसरातील धार्मिक वातावरणात आणखी भर पडली आहे.
कुंभपर्वाशी जोडलेली परंपरा
या मंदिराचे सर्वांत मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या काळातच ते दीर्घकाळ दर्शनासाठी खुले केले जाते. कुंभपर्व संपल्यानंतर मंदिर पुन्हा बंद ठेवले जाते. अन्य काळात गंगा दशहरा आणि त्रिपुरी पौर्णिमेला विशेष पूजेसाठी मंदिर उघडले जाते. त्यामुळे दर बारा वर्षांनी येणारी ही दर्शनाची संधी भाविकांसाठी विशेष मानली जाते.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply