आजकाल बदलती जीवनशैली, खाण्यापिण्याच्या चुकीच्या सवयी आणि वाढता ताण यामुळे अनेकांना थायरॉईडच्या समस्येचा सामना करावा लागत आहे. थायरॉईडचा त्रास झाल्यास शरीराच्या चयापचय क्रियेवर परिणाम होतो. त्यामुळे अचानक वजन वाढणे किंवा कमी होणे, सतत सुस्ती आणि थकवा जाणवणे, केस गळणे तसेच इतर शारीरिक बदल दिसून येऊ शकतात. पुरुषांच्या तुलनेत महिलांमध्ये थायरॉईडची समस्या अधिक प्रमाणात आढळते. त्यामुळे सुरुवातीपासूनच आरोग्याची काळजी घेणे आणि निरोगी जीवनशैलीचा अवलंब करणे महत्त्वाचे ठरते.
नियमित व्यायाम, संतुलित आहार आणि पुरेशी झोप यांसोबत योगासनांचाही दिनक्रमात समावेश करता येतो. काही योगासने शरीराची लवचिकता वाढवण्यास, ताण कमी करण्यास आणि एकूण आरोग्य सुधारण्यास मदत करतात. थायरॉईडचा त्रास असताना कोणती सोपी योगासने फायदेशीर ठरू शकतात, ते जाणून घेऊया.
थायरॉईडसाठी फायदेशीर चार योगासने
उज्जायी: ज्या महिलांना थायरॉईडची समस्या आहे, त्या हा योग सहज करू शकतात. यामध्ये श्वासावर लक्ष केंद्रित केले जाते. उज्जायी प्राणायाम करण्यासाठी सर्वप्रथम श्वास घशात भरून ओमचा जप करावा. असे म्हटले जाते की, अशा प्रकारे थायरॉईड ग्रंथीला विश्रांती मिळते आणि ती सुरळीतपणे कार्य करण्यास मदत करते. हे दररोज ८ ते १२ वेळा करता येते. सुरुवातीला कमी वेळा करण्याचा प्रयत्न करावा.
कपालभाती: हा अतिशय लाभदायक योग आहे. हे केल्याने रोगप्रतिकारशक्ती वाढते आणि पोटाचे स्नायूही मजबूत होतात. त्याचबरोबर शरीरातील अशुद्ध घटक बाहेर पडतात आणि थायरॉईडपासून मुक्त होण्यास मदत होते.
भ्रस्त्रिका प्राणायाम: भ्रस्त्रिका प्राणायाम करण्याचे तीन मार्ग आहेत. या तीन प्रकारे हळूहळू सराव करण्याचा प्रयत्न करावा. सर्वप्रथम द्रुत श्वास घ्या आणि श्वास सोडा. त्यानंतर सुमारे अडीच सेकंद श्वास घ्या आणि अडीच सेकंद धरून ठेवा. मग श्वास सोडा. अडीच सेकंद श्वास रोखून ठेवण्याचा सराव झाल्यावर साधारण पाच सेकंद श्वास घ्या आणि पाच सेकंद श्वास रोखून धरा. हे आसन सतत पाच मिनिटे करावे.
सर्वांगासन: हे आसन केल्याने थायरॉईड ग्रंथीवर दबाव येतो आणि ती व्यवस्थित काम करू लागते. तसेच हा योग केल्याने मज्जासंस्था देखील व्यवस्थित काम करते. त्यामुळे पिट्यूटरी ग्रंथी आणि पाइनल ग्रंथी थायरॉईड ग्रंथीवर योग्य नियंत्रण ठेवतात आणि थायरॉईडची समस्या कमी होते.
Leave a Reply