दीपोत्सव हा प्रकाशाचा सण म्हणून जगभरात साजरा केला जातो. वसुबारसपासून सुरुवात होऊन भाऊबीजेपर्यंत चालणाऱ्या या सणात उत्साह, चैतन्य आणि सकारात्मक ऊर्जा असते. नव्या वस्तू आणि कपड्यांच्या खरेदीमुळे बाजारपेठेत मोठी उलाढाल होते. अंधारातून प्रकाशाकडे जाण्याचा संदेश देणारा हा सण सामाजिक जाणीव निर्माण करतो.
दुष्काळाचे सावट आणि शेतकऱ्यांची स्थिती
यंदा एल निनोच्या प्रभावामुळे पावसाने मोठी ओढ दिली आहे. महाराष्ट्रात सरासरी २५ ते ३० टक्के पावसाची तूट असून पावसाचे दिवसही मोजकेच होते. त्यामुळे दुष्काळाची तीव्रता अधिक जाणवते आणि १९७२ च्या दुष्काळाची आठवण होते. शासनाने दुष्काळ लक्षात घेऊन धोरण जाहीर केले असून उपाययोजना लागू केल्या आहेत. राज्य आणि केंद्र सरकारकडून शेतकऱ्यांना मदत दिली जात असली, तरी ती पुरेशी ठरत नाही, अशी स्थिती आहे.
भारतीय अर्थव्यवस्था मोठ्या प्रमाणावर शेतीवर अवलंबून आहे. शेतकऱ्याच्या हाती पैसा आला, तरच बाजारपेठेतील उलाढाल वाढते, असा आजवरचा अनुभव आहे. खरीप हंगामाचे उत्पन्न साधारणपणे ऑक्टोबरअखेर शेतकऱ्याच्या हाती येते आणि त्यानंतर नवरात्र, दसरा आणि दिवाळी असे सण येतात. शेतकऱ्याच्या हाती दोन पैसे आल्यानंतरच बाजारात हालचाल सुरू होते. त्यामुळे दिवाळीतील उलाढालीचे मूळ केंद्रबिंदू शेतकरीच असतो.
गरजूंच्या अंगणात प्रकाश पोहोचवण्याचे आवाहन
दुष्काळाच्या सावटातही शेतकरी वर्षातून एकदा येणारा हा सण आपल्या परीने साजरा करतो. मात्र वाढत्या शहरांच्या झगमगाटात प्रत्येकाने जगाचा पोशिंदा असलेल्या बळीराजाचा विचार करूनच हा उत्सव साजरा करायला हवा. शेतकरी सुखी तर जग सुखी, असे म्हटले जाते. त्यामुळे दुष्काळाने शेतकऱ्यांच्या डोळ्यात अश्रू आणले असताना उधळपट्टी करणे योग्य नाही.
दुष्काळाचा परिणाम बाजारपेठेवर दिसत असला, तरी ज्यांच्या घरी खाण्यालाही तेल-तूप आणि मिठाई नाही, अशा उपेक्षित आणि वंचित घटकांच्या अंगणात दिव्यात तेल घालून त्यांच्या आयुष्यात प्रकाश आणणे ही समाजाची जबाबदारी आहे. जळगाव शहर आणि जिल्हा सामाजिक जाणिवेसाठी ओळखला जातो आणि तेथील अनेक लोक व सामाजिक संस्था आपापल्या परीने हे कार्य करतात. त्यामुळेच या चैतन्यपर्वाच्या निमित्ताने अंधार असलेल्या ठिकाणी दीप लावण्याचा संदेश दिला जात आहे.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply