नांदेड जिल्ह्यात यंदाच्या खरीप हंगामात पावसाने दिलेल्या ओढीचा फटका हळद उत्पादक शेतकऱ्यांना बसला आहे. पावसाच्या खंडामुळे हळद पिकाचे नुकसान झाले असून, शेतकरी आता विमा भरपाईच्या प्रतीक्षेत आहेत. १ ऑगस्ट ते ३१ ऑक्टोबर या कालावधीत सलग ३० दिवसांत एकूण ५० मिलिमीटरपेक्षा कमी पाऊस झाल्यास लागू होणाऱ्या कमी पावसाच्या ट्रिगरनुसार भरपाई मिळावी, अशी शेतकऱ्यांची मागणी आहे.
शासनाने पुनर्रचित हवामान आधारित पीकविमा योजनेअंतर्गत २०२६ च्या खरीप हंगामात मृग बहरामध्ये हळद पिकाचा समावेश केला होता. नांदेड जिल्ह्यातील १६ तालुक्यांमधून १३ हजार ३२७ शेतकऱ्यांनी या योजनेत सहभाग घेतला. त्यांचे एकूण १४ हजार १३ विमा अर्ज दाखल झाले असून, सात हजार ५२ हेक्टर क्षेत्राला विमा संरक्षण मिळाले आहे.
या योजनेसाठी शेतकऱ्यांनी सहा कोटी ३१ लाख ९६ हजार रुपयांचा विमा हप्ता भरला आहे. केंद्र आणि राज्य शासनाने प्रत्येकी एक कोटी २६ लाख ३९ हजार रुपये हप्ता दिला आहे. त्यामुळे विमा कंपनीकडे एकूण आठ कोटी ८४ लाख ७५ हजार रुपयांचा हप्ता जमा झाला असून, हळद पिकासाठी तब्बल १२६ कोटी ३९ लाख २५ हजार रुपयांचे विमा संरक्षण देण्यात आले आहे.
## कमी पावसाचा ट्रिगर म्हणजे काय
एका हेक्टरसाठी एक लाख ८० हजार रुपये विमा संरक्षित रक्कम निश्चित करण्यात आली आहे. पुनर्रचित हवामान आधारित विमा योजनेत हळद पिकासाठी विविध हवामान निकष ठरविण्यात आले आहेत. त्यात १ ऑगस्ट ते ३१ ऑक्टोबर या कालावधीत सलग ३० दिवस एकूण पाऊस ५० मिलिमीटरपेक्षा कमी झाल्यास कमी पावसाचा ट्रिगर लागू होण्याची तरतूद आहे. या निकषानुसार हेक्टरी ३६ हजार रुपये नुकसान भरपाई देय होऊ शकते. याशिवाय पावसाचा खंड, अवेळी पाऊस आणि अतितापमान यांसाठीही स्वतंत्र निकष निश्चित करण्यात आले आहेत.
## तालुकानिहाय अर्जांची स्थिती
तालुकानिहाय आकडेवारीनुसार अर्धापूर तालुक्यात दोन हजार १६१, हदगावमध्ये दोन हजार ८००, लोहा तालुक्यात दोन हजार ८९३, नांदेडमध्ये ९८३, मुदखेडमध्ये ८५८, भोकरमध्ये ६०५, उमरीमध्ये ४३६ आणि नायगावमध्ये ३८६ विमा अर्ज दाखल झाले आहेत. लोहा, हदगाव आणि अर्धापूर या तालुक्यांमध्ये हळद विमा योजनेतील शेतकऱ्यांचा सहभाग सर्वाधिक आहे. आता या निकषांनुसार विमा भरपाई कधी मिळते, याकडे जिल्ह्यातील हळद उत्पादकांचे लक्ष लागले आहे.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply