जगात अशी अनेक ठिकाणे आहेत, ज्यांच्याबद्दल ऐकून आश्चर्य वाटते. भारत-म्यानमार सीमेवर वसलेले नागालँडमधील लोंगवा गाव हे त्यापैकी एक आहे. या गावाची भौगोलिक रचना आणि तिथली जीवनशैली यामुळे ते जगभर चर्चेचा विषय बनले आहे. भारत आणि म्यानमार यांच्यामधील आंतरराष्ट्रीय सीमारेषा कोणत्याही नदीवरून किंवा मैदानावरून जात नसून, थेट गावप्रमुखाच्या घरातून जाते.
घराच्या एका भागात जेवण, दुसऱ्या भागात झोप
लोंगवा हे नागालँडच्या मोन जिल्ह्यातील सर्वांत मोठ्या आणि महत्त्वाच्या गावांपैकी एक मानले जाते. गावाभोवती हिरव्यागार टेकड्या, खोल दऱ्या आणि घनदाट जंगलांचे नैसर्गिक सौंदर्य आहे. पण त्यापेक्षाही मोठी खासियत म्हणजे इथली आंतरराष्ट्रीय सीमा. ही सीमारेषा गावाच्या अगदी मधोमध जाते; त्यामुळे गावाचा एक भाग भारतीय हद्दीत येतो, तर दुसरा भाग म्यानमारच्या हद्दीत जातो. गावाचे पारंपरिक प्रमुख, ज्यांना ‘आंग’ म्हटले जाते, त्यांचे घर नेमके याच रेषेवर बांधले गेले आहे. त्यामुळे घराच्या एका खोलीत बसून जेवण केले तर ती व्यक्ती भारतात मानली जाते, आणि दुसऱ्या खोलीत किंवा पलंगावर गेली तर ती म्यानमारच्या हद्दीत जाते. या घरात प्रवेश करण्यासाठी पर्यटकांना पासपोर्ट किंवा व्हिसाची गरज लागत नाही.
कोन्याक नागा संस्कृती आणि चार नद्यांचे जाळे
लोंगवा हे केवळ सीमेसाठीच नव्हे, तर कोन्याक नागा समुदायाच्या ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक वारशासाठीही जगभर प्रसिद्ध आहे. कोन्याक नागा ही नागालँडमधील प्रमुख जमात असून, तिचे पूर्वज शेकडो वर्षांपासून या डोंगराळ प्रदेशात राहत आले आहेत. देशांच्या फाळणीने भारत आणि म्यानमार अशी सीमारेषा आखली गेली असली, तरी स्थानिक समुदायासाठी ही रेषा केवळ कागदावरची आहे; त्यांचे नातेसंबंध, रितीरिवाज आणि सामुदायिक जीवन सीमांच्या पलीकडेही एकोप्याने टिकून आहे. कोन्याक नागा लोकांचे पारंपरिक लाकूडकाम, अंगावर गोंदवण्याची कला, विशिष्ट पोशाख आणि उत्सव पाहण्यासाठी देश-विदेशातून अभ्यासक आणि पर्यटक येतात. गावातील सामाजिक आणि सांस्कृतिक घडामोडींवर नियंत्रण ठेवण्याचे अधिकार पारंपरिक आंग यांच्याकडे असतात.
या गावातून चार नद्या वाहतात; त्यापैकी दोन भारतीय भूभागाच्या बाजूला, तर दोन म्यानमारच्या बाजूला वाहतात. सीमेच्या दोन्ही बाजूंना राहणारी अनेक कुटुंबे एकमेकांची नातेवाईक आहेत आणि ते सहजपणे एकमेकांच्या घरी ये-जा करतात. त्यामुळे लोंगवा हे नागालँडला भेट देणाऱ्या पर्यटकांसाठी आवर्जून पाहण्याचे ठिकाण बनले आहे.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply