अनेकदा लघवी करताना जळजळ होण्याचा त्रास जाणवतो. काही जण याकडे सामान्य समस्या म्हणून दुर्लक्ष करतात, तर काहींना जास्त तिखट किंवा मसालेदार पदार्थ खाल्ल्यामुळे असे होत असल्याचे वाटते. पण ही जळजळ खरंच सामान्य आहे का, की शरीरात एखादा आजार असल्याचे हे लक्षण असू शकते? याबाबत एफएमआरआय गुरुग्रामच्या प्रसूती आणि स्त्रीरोग विभागाच्या संचालिका आणि प्रमुख डॉ. निवेदिता कौल यांनी महत्त्वाची माहिती दिली आहे.
डॉक्टरांनी काय सांगितले?
लघवी करताना जळजळ होण्याकडे दुर्लक्ष करू नये, असे डॉक्टरांनी सांगितले आहे. हा त्रास वारंवार होत असेल किंवा एक दिवसापेक्षा जास्त काळ टिकत असेल तर त्याची तपासणी करणे गरजेचे आहे. काही वेळा शरीरात पाण्याचे प्रमाण कमी झाल्यामुळे किंवा तात्पुरत्या कारणांमुळे असा त्रास होऊ शकतो. पण अनेकदा हा संसर्ग किंवा इतर आरोग्याच्या समस्येचा सुरुवातीचा संकेतही असू शकतो.
जळजळ होण्याची कारणे कोणती?
लघवी करताना जळजळ होण्याचे सर्वात सामान्य कारण म्हणजे युरिनरी ट्रॅक्ट इन्फेक्शन (यूटीआय). जेव्हा जिवाणू लघवीच्या मार्गात प्रवेश करतात तेव्हा संसर्ग होतो. महिलांमध्ये शरीराची रचना वेगळी असल्यामुळे यूटीआय होण्याची शक्यता अधिक असते. याशिवाय योनीमार्गातील यीस्ट इन्फेक्शन, लैंगिक संबंधातून पसरणारे संसर्ग, हार्मोन्समधील बदल आणि मेनोपॉजनंतर होणारे बदल यामुळेही लघवी करताना जळजळ होऊ शकते. काही वेळा खासगी भागांची स्वच्छता राखण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या उत्पादनांमुळेही जळजळ होण्याची शक्यता असते.
ही लक्षणे दिसत असतील तर सावध व्हा
जळजळीसोबत वारंवार लघवीला जावे लागणे, अचानक लघवीला जाण्याची तीव्र इच्छा होणे, पोटाच्या खालच्या भागात दुखणे किंवा अस्वस्थ वाटणे, लघवीचा रंग धूसर दिसणे किंवा लघवीला दुर्गंधी येणे अशी लक्षणे दिसत असतील तर ती यूटीआयची लक्षणे असू शकतात. मात्र जळजळीसोबत ताप येणे, थंडी वाजणे, पाठ दुखणे, लघवीतून रक्त येणे किंवा मळमळ होणे अशी लक्षणे दिसत असतील तर अधिक काळजी घेणे गरजेचे आहे. कारण ही लक्षणे संसर्ग किडनीपर्यंत पोहोचल्याचे संकेत असू शकतात. अशा वेळी अजिबात वेळ न घालवता डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.
अनेक महिला लघवी करताना जळजळ होत असल्यास स्वतःहून औषधे घेतात. काही जणी डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय अँटिबायोटिक्सही घेतात. पण असे करणे टाळायला हवे. या त्रासाचे नेमके कारण समजून घेण्यासाठी डॉक्टर युरिन रुटीन टेस्ट आणि युरिन कल्चर टेस्ट करण्याचा सल्ला देतात. या तपासण्यांमुळे संसर्गाचे कारण शोधण्यास आणि योग्य उपचार ठरवण्यास मदत होते. यासोबतच दिवसभर पुरेसे पाणी पिणे आणि खासगी अवयवांची योग्य स्वच्छता राखणेही महत्त्वाचे आहे. लघवी करताना होणारी जळजळ ही सामान्य गोष्ट नसून शरीराकडून मिळणारा एक संकेत आहे. हा त्रास सतत होत असेल, वारंवार जाणवत असेल किंवा त्यासोबत इतर लक्षणे दिसत असतील, तर दुर्लक्ष करू नका. ही माहिती सर्वसाधारण माहितीसाठी आहे. कोणताही वैद्यकीय सल्ला घेण्यापूर्वी आपल्या डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.
Leave a Reply