महिलांच्या आरोग्याचा आणि मासिक पाळीतील स्वच्छतेचा प्रश्न लक्षात घेऊन पनवेल पालिकेने एक महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे. महिला आणि मुलींना आवश्यकतेच्या वेळी सॅनिटरी पॅड सहज उपलब्ध व्हावेत, तसेच वापरलेल्या पॅडची शास्त्रीय पद्धतीने विल्हेवाट लावता यावी, यासाठी महापालिका क्षेत्रात सॅनिटरी पॅड व्हेंडिंग मशीन आणि इन्सिनरेटर मशीन बसविण्याची योजना आखण्यात आली आहे. याअंतर्गत २५ व्हेंडिंग मशीन आणि २५ इन्सिनरेटर मशीन खरेदी करण्याचा प्रस्ताव प्रशासनाने महासभेच्या मान्यतेसाठी सादर केला असून, त्यासाठी अंदाजे पाच लाख २३ हजार ३०० रुपयांचा खर्च अपेक्षित आहे.
महिलांच्या मासिक पाळीच्या काळातील स्वच्छता हा त्यांच्या आरोग्याशी निगडित अत्यंत महत्त्वाचा विषय आहे. मात्र आजही समाजातील अनेक महिला आणि मुलींना, विशेषतः आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटकांतील महिलांना, सॅनिटरी पॅड सहज उपलब्ध होत नाहीत. त्यामुळे त्यांना अनेक अडचणींचा सामना करावा लागतो. ही बाब लक्षात घेऊन महिलांना आणि मुलींना मोफत अथवा सहज उपलब्ध होणाऱ्या सॅनिटरी पॅडची सुविधा देण्याचा महापालिकेचा प्रयत्न आहे.
शाळा आणि आरोग्य केंद्रांत सुविधा
पालिका क्षेत्रात एकूण २७ आरोग्य केंद्रे आहेत. याशिवाय महापालिकेच्या शाळा, सर्व प्रभाग समिती कार्यालये आणि इतर संबंधित ठिकाणी महिला व मुलींसाठी ही सुविधा उपलब्ध करण्याचे नियोजन आहे. त्यासाठी एकूण ५० सॅनिटरी पॅड व्हेंडिंग मशीन आणि ५० इन्सिनरेटर मशीनची आवश्यकता असल्याचे प्रशासनाने नमूद केले आहे.
निधीचे नियोजन आणि देखभालीची अट
प्रत्येकी २५ मशीन शासनाच्या २३ जानेवारी रोजीच्या निर्णयानुसार हिंदुहृदयसम्राट बाळासाहेब ठाकरे नागरी लोककल्याण अभियानांतर्गत उपलब्ध करून घेण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. या अभियानांतर्गत मिळणाऱ्या निधीतून त्याचा खर्च भागविण्यात येणार आहे. उर्वरित २५ सॅनिटरी पॅड व्हेंडिंग मशीन आणि २५ इन्सिनरेटर मशीनची खरेदी महापालिकेला स्वतःच्या स्तरावर करावी लागणार आहे. त्यामुळे या खरेदीसाठी स्वतंत्र आर्थिक तरतूद आणि प्रशासकीय मान्यता घेण्याचा प्रस्ताव तयार करण्यात आला आहे. २५ सॅनिटरी पॅड व्हेंडिंग मशीन खरेदीसाठी अंदाजे तीन लाख सात हजार ९५० रुपये, तर २५ इन्सिनरेटर मशीनसाठी दोन लाख १५ हजार ३५० रुपये खर्च अपेक्षित आहे. या खरेदीसाठी प्रसिद्ध करण्यात येणाऱ्या निविदेमध्ये पाच वर्षांच्या कालावधीसाठी देखभाल व दुरुस्तीच्या अटींचाही समावेश करण्यात येणार आहे. महापालिकेचा हा प्रस्ताव प्रत्यक्षात आल्यास आरोग्य केंद्रांपासून शाळांपर्यंत महिलांसाठी स्वच्छतेची अधिक सक्षम व्यवस्था निर्माण होण्यास मदत होईल. मात्र केवळ मशीन खरेदी करून थांबण्याऐवजी त्या प्रत्यक्ष कार्यान्वित राहतील, त्यामध्ये सॅनिटरी पॅडचा नियमित पुरवठा होईल आणि इन्सिनरेटरची योग्य देखभाल केली जाईल, याकडेही प्रशासनाला लक्ष द्यावे लागणार आहे. महासभेच्या मान्यतेनंतर या योजनेच्या अंमलबजावणीचा मार्ग मोकळा होणार आहे.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply