अनोळखी कॉलवर आता खरं नाव दिसणार; 1 नोव्हेंबरपासून नवा नियम

१ नोव्हेंबर २०२६ पासून, जेव्हाही तुम्हाला अनोळखी नंबरवरून कॉल येईल, तेव्हा नंबरसोबत त्या व्यक्तीचे खरे नाव स्क्रीनवर दिसेल. हे नाव, सिम खरेदी करताना सरकारी ओळखपत्रात (जसे की आधार) दिलेल्या नावासारखेच असेल. दूरसंचार विभागाने सर्व दूरसंचार कंपन्यांना हा नियम लागू करणे अनिवार्य केले आहे. तुम्हाला कोणतेही अॅप डाउनलोड करण्याची किंवा सेवा सुरू करण्याची गरज नाही; ती आपोआप काम करेल.

आतापर्यंत, अनोळखी नंबर ओळखण्यासाठी लोक Truecaller सारखे अॅप्स वापरत होते, पण आता तुम्हाला कोणत्याही अॅपशिवाय कळेल की कोण कॉल करत आहे. यामुळे बनावट आणि फसवणुकीचे कॉल टाळणे सोपे होईल.

## आतापर्यंत काय होतं?

अनोळखी नंबरवरून फोन आला की आपण घाबरायचो. उचलू की नको, हाच प्रश्न पडायचा. बँकेचा आहे की फ्रॉडचा आहे, कळायचंच नाही. मग Truecaller वर नाव बघायचो. पण Truecaller मध्ये पण कोणीही काहीही नाव टाकू शकतं. त्यामुळे खरं नाव कळतच नव्हतं. आता सरकारने यावरच उपाय काढलाय.

## नवा नियम कसा काम करणार

आता तुम्हाला कॉल आला की तुमच्या स्क्रीनवर फक्त नंबर नाही, तर त्या माणसाचं खरं नाव पण दिसणार. हे नाव कुठून येणार? तुम्ही सिम घेताना आधार कार्ड दिलं होतं ना, त्यात जे नाव आहे तेच नाव दिसणार. म्हणजे कोणीही खोटं नाव वापरून कॉल करू शकणार नाही.

हे काम करण्यासाठी तुम्हाला काहीही करायची गरज नाही. कोणतंही अॅप डाऊनलोड करायचं नाही, कोणतीही सेटिंग बदलायची नाही. १ नोव्हेंबरपासून हे आपोआप सुरू होणार आहे. Jio असो, Airtel असो, Vi असो किंवा BSNL असो, सगळ्या कंपन्यांना हा नियम पाळावाच लागणार आहे.

जर नंबर तुमच्या फोनमध्ये सेव्ह असेल, तर तुम्ही सेव्ह केलेलं नावच दिसणार. पण जर नंबर सेव्ह नसेल, तर सिम घेताना दिलेलं खरं नाव दिसणार. म्हणजे आता “Unknown Number” म्हणून काहीच येणार नाही. जर कॉल दुसऱ्या देशातून येत असेल, तर स्क्रीनवर नाव दिसणार नाही. फक्त “International Call” असं लिहिलेलं दिसेल. कारण दुसऱ्या देशाचा डेटा आपल्याकडे नाही.

प्रत्येक कंपनीला आपल्या ग्राहकांची नावं आणि नंबर यांचा एक वेगळा डेटाबेस बनवावा लागणार आहे. तुम्हाला कॉल आला की कंपनी लगेच त्या डेटाबेसमधून नाव शोधून तुमच्या स्क्रीनवर पाठवणार. हे सगळं २-३ सेकंदात होणार.

## प्रायव्हसी आणि व्यवसायांसाठी काय?

हीच सगळ्यात मोठी भीती लोकांना वाटते. पण सरकारने सांगितलंय, कॉल संपला की लगेच ते नाव सिस्टिममधून काढून टाकलं जाणार. ते कुठेही सेव्ह होणार नाही. आणि ज्यांना आपलं नाव दाखवायचं नाहीये, त्यांच्यासाठी एक पर्याय आहे. त्याला CLIR म्हणतात. तो पर्याय निवडला तर तुमचं नाव दिसणार नाही.

ज्यांचं दुकान आहे, कंपनी आहे, त्यांना आपलं दुकानाचं नाव दाखवायचं असेल तर ते दाखवू शकतात. पण त्यासाठी त्यांना आपलं GST किंवा ट्रेडमार्कचं कागदपत्र कंपनीला द्यावं लागणार. कागदपत्र बरोबर असेल तरच दुकानाचं नाव दिसेल. नाहीतर मालकाचं खरं नावच दिसेल.

## तुम्ही काय करायला पाहिजे?

पहिली गोष्ट, तुमचं सिम कोणाच्या नावावर आहे ते चेक करा. बऱ्याच घरात सिम वडिलांच्या किंवा भावाच्या नावावर असतं, वापरतो आपण. असं असेल तर १ नोव्हेंबरपासून तुम्ही कोणाला फोन केला की तुमचं नाही, तर त्या माणसाचं नाव दिसेल. त्यामुळे वेळ असेल तर जाऊन KYC अपडेट करून घ्या. आपलं नाव, आपला आधार, आपला फोटो बरोबर आहे का ते बघा.

दुसरी गोष्ट, जर तुमचा व्यवसाय असेल तर १ नोव्हेंबरच्या आधीच आपले GST कागदपत्रं कंपनीला देऊन ठेवा. म्हणजे लोकांना तुमच्या दुकानाचं नाव दिसेल, तुमचं वैयक्तिक नाव नाही. फ्रॉड करणाऱ्यांसाठी हा नियम म्हणजे मोठा धक्का आहे. आता ते बँकेचं नाव सांगून लोकांना फसवू शकणार नाहीत. कारण त्यांचं खरं नाव स्क्रीनवर दिसणारच. त्यामुळे आता अनोळखी नंबर आला तरी घाबरायचं कारण नाही. नाव बघा, ओळखीचं वाटलं तरच फोन उचला.

स्रोत: मूळ बातमी