दिवाळी म्हटली की फटाके आणि आतषबाजी अविभाज्य भाग असतो. लहानांपासून मोठ्यांपर्यंत सगळेच फटाके फोडण्याचा आनंद घेतात. मात्र, फटाक्यांमधून बाहेर पडणारा धूर आरोग्यासाठी घातक ठरू शकतो. या धुरातील सूक्ष्म प्रदूषक कण आणि हानिकारक वायू श्वासावाटे शरीरात जातात. त्याचा परिणाम फुफ्फुसे आणि हृदयाच्या आरोग्यावर होऊ शकतो. त्यामुळे काही लोकांनी दिवाळीत फटाक्यांच्या धुरापासून विशेष काळजी घेणे आवश्यक आहे.
दमा आणि फुफ्फुसांचे आजार असलेल्यांनी काळजी घ्यावी
दमा, ब्राँकायटिस किंवा सीओपीडीसारखे फुफ्फुसांचे आजार असलेल्यांनी फटाक्यांच्या धुरापासून दूर राहावे. धुरातील प्रदूषक घटकांमुळे श्वसनमार्गाला जळजळ आणि सूज येऊ शकते. त्यामुळे सतत खोकला, छातीत जडपणा आणि श्वास घेण्यास त्रास अशा समस्या उद्भवू शकतात. काही रुग्णांमध्ये दम्याचा त्रास अचानक वाढण्याची शक्यताही असते.
गर्भवती महिला, लहान मुले आणि ज्येष्ठ नागरिक
गर्भवती महिलांनी फटाक्यांच्या धुराच्या संपर्कात येणे टाळावे. धुरातील प्रदूषक घटक आणि काही जड धातूंच्या संपर्कामुळे गर्भातील बाळाच्या विकासाबाबत धोका निर्माण होऊ शकतो. लहान मुलांची फुफ्फुसे अद्याप विकसित होत असतात, त्यामुळे प्रदूषित हवेमुळे त्यांना खोकला, घशात जळजळ आणि श्वास घेण्यास त्रास होऊ शकतो. लहान मुले वेगाने श्वास घेत असल्याने हवेतील सूक्ष्म कण त्यांच्या शरीरात सहज पोहोचू शकतात.
हृदयविकाराचा त्रास असलेल्यांनीही फटाक्यांच्या धुरापासून दूर राहावे. फटाक्यांमधून बाहेर पडणारे पीएम २.५ आणि पीएम १० सारखे सूक्ष्म कण आरोग्यासाठी हानिकारक असतात. त्यांच्या संपर्कामुळे शरीरातील सूज आणि रक्तदाब वाढण्याचा धोका असतो. गंभीर परिस्थितीत हृदयविकाराचा झटका येण्याची शक्यताही वाढू शकते. वाढत्या वयानुसार ज्येष्ठ नागरिकांची फुफ्फुसांची कार्यक्षमता आणि रोगप्रतिकार शक्ती कमी होऊ शकते, त्यामुळे त्यांनाही धुराचा अधिक त्रास जाणवू शकतो.
धुरापासून बचाव करण्यासाठी काय करावे?
दिवाळीच्या काळात घराच्या खिडक्या आणि दरवाजे बंद ठेवा. शक्य असल्यास घरामध्ये एअर प्युरिफायरचा वापर करा. जिथे फटाके फुटत आहेत, त्या ठिकाणी जाणे आणि धुराच्या संपर्कात जास्त वेळ राहणे टाळा. बाहेर जाणे आवश्यक असल्यास योग्य फिटिंगचा एन ९५ मास्क वापरा. मात्र, मास्कमुळे पूर्ण संरक्षण मिळतेच असे नाही. श्वास घेण्यास त्रास होणे किंवा छातीत दुखणे अशी लक्षणे जाणवल्यास त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply