पूर्व आशियामध्ये वाढत असलेल्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिका, दक्षिण कोरिया आणि जपान या तीन देशांनी उत्तर कोरियाच्या संपूर्ण अण्वस्त्रमुक्तीबाबत आपली ठाम भूमिका पुन्हा एकदा स्पष्ट केली आहे. उत्तर कोरियाची अण्वस्त्र आणि क्षेपणास्त्र क्षमता सातत्याने वाढत असल्याने जागतिक पातळीवर चिंता व्यक्त होत आहे. याच काळात अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि उत्तर कोरियाचे नेते किम जोंग-उन यांच्यात संभाव्य शिखर बैठकीची चर्चा सुरू आहे.
अटलांटा येथे झालेल्या जी-२० देशांच्या परराष्ट्र मंत्र्यांच्या बैठकीच्या बाजूला तिन्ही देशांच्या परराष्ट्र मंत्र्यांची महत्त्वाची बैठक पार पडली. अमेरिकेचे परराष्ट्र सचिव मार्को रुबियो, जपानचे परराष्ट्र मंत्री तोशिमित्सू मोटेगी आणि दक्षिण कोरियाचे परराष्ट्र मंत्री चोई ह्यून या बैठकीत सहभागी झाले होते. या बैठकीत केवळ उत्तर कोरियाच्या अण्वस्त्र मुद्द्यावरच नव्हे, तर पॅसिफिक-आर्क्टिक प्रदेशातील सागरी सुरक्षा, पुरवठा साखळी बळकट करणे आणि आर्थिक सहकार्य वाढवण्याबाबतही चर्चा झाली. या विषयांवर तिन्ही देशांनी एका सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी केली.
तीन देशांची एकत्रित भूमिका
उत्तर कोरियाच्या सरकारने आपली अण्वस्त्र क्षमता कायद्याच्या दृष्टीने कायमस्वरूपी आणि अपरिवर्तनीय असल्याचे जाहीर केले आहे. रशिया आणि चीन यांचा पाठिंबा असल्याने किम जोंग-उन यांचा आत्मविश्वास वाढला असल्याचे मानले जाते. आगामी आशिया-पॅसिफिक आर्थिक सहकार्य शिखर बैठकीदरम्यान ट्रम्प आणि किम यांची भेट होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
ट्रम्प यांनी यापूर्वी किम यांच्याशी थेट संवाद साधण्याची तयारी दाखवली होती. त्यांच्या मते, उत्तर कोरियाचे अण्वस्त्र कार्यक्रम पूर्णपणे नष्ट करण्याऐवजी तो एका मर्यादेत स्थिर करणे अधिक व्यावहारिक ठरू शकते. त्या बदल्यात उत्तर कोरियावरील आर्थिक निर्बंध काही प्रमाणात शिथिल करण्याचा विचार होऊ शकतो, असा सूर दक्षिण कोरियाच्या राजकीय वर्तुळातूनही उमटला होता. मात्र, उत्तर कोरियाने कोणत्याही चर्चेपूर्वी निःशस्त्रीकरण स्वीकारण्यास स्पष्ट नकार दिला आहे.
क्षेपणास्त्र चाचणी आणि पुढील वाटचाल
राजनैतिक चर्चा सुरू असतानाच उत्तर कोरियाने पुन्हा लष्करी ताकद दाखवली आहे. दक्षिण कोरियाच्या जॉइंट चीफ्स ऑफ स्टाफने दिलेल्या माहितीनुसार, उत्तर कोरियाने वॉनसान भागातून पूर्व समुद्राच्या दिशेने एकाच वेळी दहा कमी पल्ल्याची बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे डागली. या अचानक चाचण्यांमुळे जपान आणि दक्षिण कोरियात सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला.
संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या नियमांचे उल्लंघन करत उत्तर कोरिया सातत्याने शस्त्रास्त्र चाचण्या करत असल्याचा आरोप तिन्ही देशांनी केला आहे. या बेकायदेशीर क्षेपणास्त्र कार्यक्रमांना निधी पुरवणाऱ्या गुप्त जाळ्यावर आणि बेकायदेशीर आर्थिक व्यवहारांवर पूर्ण बंदी घालण्याची मागणीही करण्यात आली आहे. आर्क्टिक प्रदेशातील सहकार्यामुळे सागरी मार्गांचे संरक्षण आणि तांत्रिक पुरवठा साखळी सुरक्षित ठेवणे सोपे होईल, असा तिन्ही देशांचा दावा आहे. आगामी काळात ट्रम्प आणि किम यांची भेट होते का आणि त्यातून या तणावावर काही तोडगा निघतो का, याकडे आता जगाचे लक्ष लागले आहे.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply