३१ डिसेंबरनंतर जुनी चेकबुक बाद होणार असल्याच्या चर्चा सोशल मीडियावर आणि अनेक ठिकाणी रंगल्या होत्या. या पार्श्वभूमीवर भारतीय रिझर्व्ह बँकेने जुन्या चेकबुक आणि चेक व्यवहाराच्या नियमांबाबत नेमकी काय माहिती दिली आहे, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले होते. आता खुद्द आरबीआयनेच हे दावे खोडून काढले असून सत्य उघड केले आहे.
व्हायरल दावा नेमका काय आहे?
सोशल मीडियावर व्हायरल होत असलेल्या एका पोस्टनुसार, ३१ डिसेंबर २०२६ पर्यंत जुन्या चेकबुक बदलल्या पाहिजेत. यानंतर, १ जानेवारी २०२७ पासून नवीन चेकबुक वापरणे अनिवार्य असेल, असा दावा करण्यात आला होता. या पोस्टमध्ये नवीन चेकबुकमधील अनेक बदलांचा उल्लेख होता, ज्यात अल्फा-न्यूमेरिक कोड, नवीन एमआयसीआर क्रमांक, यूव्ही कोड आणि आरबीआय-संबंधित सुरक्षा उपायांचा समावेश होता. या संदेशात असाही दावा करण्यात आला होता की, ५०,००० रुपयांपेक्षा जास्त रकमेची जुनी चेकबुक स्वीकारली जाणार नाहीत. लोकांना बँकेच्या शाखेतून किंवा मोबाईल बँकिंग अॅपद्वारे नवीन चेकबुकसाठी अर्ज करण्याचा सल्लाही देण्यात आला होता.
आरबीआयने काय स्पष्ट केलं?
आरबीआयने हा व्हायरल दावा पूर्णपणे फेटाळून लावला आहे. आरबीआयने ही पोस्ट त्यांच्या अधिकृत एक्स खात्यावरून शेअर केली असून, त्यावर स्पष्टपणे बनावट असे लिहिले आहे. आरबीआयने ७ नोव्हेंबर २०२६ रोजी दिलेल्या स्पष्टीकरणात म्हटले आहे की, सध्या वापरात असलेली स्टँडर्ड चेक ट्रंकेशन सिस्टीम (सीटीएस) चेकबुक्स ३१ डिसेंबर २०२६ पासून बदलली जातील आणि १ जानेवारी २०२७ पासून अधिक चांगल्या सुरक्षा मानकांसह नवीन चेकबुक्स लागू केल्या जातील, असा दावा करणारा संदेश सोशल मीडियावर फिरत आहे. मात्र, भारतीय रिझर्व्ह बँक सध्या सीटीएस चेकबुकच्या संदर्भात कोणतीही कारवाई करत नाही. त्यामुळे हा संदेश वस्तुस्थितीच्या विरुद्ध आणि दिशाभूल करणारा आहे. जनतेला विनंती आहे की, अशा प्रकरणांमध्ये त्यांनी केवळ भारतीय रिझर्व्ह बँकेने वेळोवेळी जारी केलेल्या माहितीवरच विश्वास ठेवावा.
सीटीएस चेक म्हणजे काय?
सीटीएस मानकानुसार असणाऱ्या चेकवर सहसा विशिष्ट सुरक्षा वैशिष्ट्ये आणि सीटीएस-२०१० असे मुद्रित केलेले असते, जे सर्व आधुनिक चेकबुक्समध्ये असते. आरबीआयच्या नियमांनुसार, तुमचे चेकबुक सीटीएस मानकांचे असेल, तर ते ३१ डिसेंबरनंतरही वैध राहील आणि जुनी चेकबुक अचानक रद्द होणार नाही. जर जुन्या पानांचे चेकबुक संपले असेल किंवा बँकेने सुरक्षा मानकांमध्ये बदल करून नवीन चेकबुक बदलण्याची विनंती केली असेल, तरच नवीन चेकबुक काढावे लागते.
आरबीआयने जनतेला असेही आवाहन केले आहे की, अशी माहिती किंवा दावे केवळ सोशल मीडियावर व्हायरल झाल्यामुळे खरे ठरत नाहीत. उलट, लोकांनी अधिकृत पुष्टी मिळाल्यानंतरच अशा दाव्यांवर विश्वास ठेवावा. शक्य असल्यास, अशा प्रकरणांमध्ये अधिकृत माहितीवर अवलंबून राहावे.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply