दिवाळीच्या दिवसांमध्ये धनत्रयोदशीला विशेष महत्त्व आहे. धन, समृद्धी आणि आरोग्याचा सण म्हणून हा दिवस ओळखला जातो. दिवाळीतील अत्यंत शुभ दिवसांपैकी एक म्हणून धनत्रयोदशी साजरी केली जाते. या दिवशी धन्वंतरी, लक्ष्मी, कुबेर आणि यमदेव यांची पूजा केली जाते. घरात सुख, समृद्धी, आरोग्य आणि धनधान्य नांदावे, ही या पूजेमागची भावना असते.
पूजेची तयारी कशी करावी
पूजेच्या दिवशी सकाळी लवकर उठून स्नान करावे. त्यानंतर घराची आणि देवघराची स्वच्छता करणे महत्त्वाचे मानले जाते. देवघरात रांगोळी काढल्याने शोभा वाढते आणि त्याला धार्मिक महत्त्व आहे. पूजेच्या ठिकाणी लाल किंवा पिवळे वस्त्र अंथरावे. धन्वंतरी, लक्ष्मी आणि कुबेर यांचे फोटो किंवा मूर्ती त्या ठिकाणी ठेवाव्यात.
पूजेसाठी लागणारे साहित्य
पूजेसाठी हळद, कुंकू, अक्षता, फुले आणि हार, अगरबत्ती, धूप, कापूर, तुपाचे दिवे, नारळ, सुपारी, पान, फळे आणि मिठाई लागतात. याशिवाय पंचामृत आणि नवीन भांडे किंवा चांदीचे नाणे ठेवले जाते.
पूजा कशी करावी
सर्वप्रथम गणपतीचे स्मरण करून पूजा सुरू करावी. त्यानंतर कलशाची स्थापना करावी. धन्वंतरी यांना हळद, कुंकू आणि फुले अर्पण करावीत. लक्ष्मीला कमळ किंवा इतर फुले वाहावीत. कुबेर देवाला अक्षता आणि फुले अर्पण करावीत. धूप आणि दीप लावून नैवेद्य दाखवावा. त्यानंतर लक्ष्मीची आरती आणि धन्वंतरी स्तोत्र म्हणावे.
धन्वंतरी यांची कथा
पौराणिक कथेनुसार समुद्रमंथनाच्या वेळी धन्वंतरी अमृतकलश घेऊन प्रकट झाले होते. धन्वंतरी यांना आयुर्वेदाचे जनक आणि आरोग्याचे देवता मानले जाते. त्यांची पूजा करून घरातील सर्वांना उत्तम आरोग्य लाभावे, रोगराई दूर व्हावी, दीर्घायुष्य लाभावे आणि निरोगी व आनंदी जीवन मिळावे, अशी प्रार्थना केली जाते.
धनत्रयोदशी २०२६ शुभ मुहूर्त
पूजा मुहूर्तावर होणे महत्त्वाचे मानले जाते. पंचांगानुसार धनत्रयोदशीच्या पूजेचा मुहूर्त संध्याकाळी ७:०८ ते ८:१६ असा आहे. पूजेचा कालावधी १ तास ८ मिनिटे आहे. यमदीपदानाची वेळ संध्याकाळी ६ ते ७ वाजेपर्यंत आहे.
वरील माहिती ज्योतिषशास्त्रीय गृहीतके आणि उपलब्ध माहितीवर आधारित आहे.
स्रोत: मूळ बातमी
Leave a Reply